ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ για ηθοποιούς και επαγγελματίες του λόγου και της φωνής (λογοθεραπευτές- εκπαιδευτικούς)

Μέθοδος Coblenzer: Φώνηση Συγχρονισμένη με την Αναπνοή (Φ.Σ.Α.)

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ για ηθοποιούς και επαγγελματίες του λόγου και της φωνής (λογοθεραπευτές- εκπαιδευτικούς) 

ΜΕ ΤΗΝ Aese Orsted και την Varinka Kierulff Boseman

Aθήνα, 2-6 Ιανουαρίου 2019 

Χώρος Τέχνης Ιδιόμελο

Ελευθερίου Βενιζέλου 17, Μαρούσι (κοντά στον ΗΣΑΠ)

Επικοινωνία: 210 6817042

Σύνολο ωρών διδασκαλίας: 31 (με διαλείμματα), που θα περιλαμβάνουν πρακτικές ασκήσεις εναλασσόμενες με θεωρία.
Κόστος σεμιναρίου: 250 ευρώ
Μέγιστος αριθμός συμμετεχόντων 16 και ελάχιστος 10. 
Προϋπόθεση κάποια γνώση αγγλικών.
Οι συμμετέχοντες θα πρεπει να έχουν μαζι τους μια μικρή μπάλα (μεγέθους μπάλας του τένις), σημειωματάριο για σημειώσεις και ένα στρωματάκι για τις ασκήσεις.
Με το τέλος του σεμιναρίου θα δοθεί πιστοποιητικό συμμετοχής

ΛΙΓΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΘΟΔΟ  Coblenzer:

από την 

Aase Orsted

Φώνηση Συγχρονισμένη με την Αναπνοή (ΦΣΑ)

Η ΦΣΑ σε σχέση με τις άλλες φωνητικές μεθόδους

Η φωνο-θεραπεία είναι μία διεπιστημονική ειδικότητα που διαμορφώθηκε στην κεντρική Ευρώπη πριν από εκατόν είκοσι χρόνια περίπου από σπουδαίους φωνίατρους, όπως ο Emil Froeschels και ο Hermann Gutzmann. Αργότερα στη διαμόρφωσή της συνεισέφεραν οι τέχνες του τραγουδιού και του θεάτρου, αλλά και η επιστήμη της φωνής, η γλωσσολογία και η ψυχολογία. Η κάθε μέθοδος περιλαμβάνει διάφορες τεχνικές με ένα κοινό θεωρητικό υπόστρωμα, αντιπροσωπευτικό της κλίσης του εκάστοτε εμπνευστή της.

Εικόνα 1. Χάρτης του λογοπεδικού τοπίου

Οι δημιουργοί των διαφορετικών φωνητικών μεθόδων κοιτάζουν προς διαφορετικές κατευθύνσεις πάνω στο λογοπεδικό τοπίο. Το πεδίο είναι τόσο πολυδιάστατο, ώστε κανείς να μην μπορεί να ισχυριστεί ότι έχει μια πλήρη εικόνα και μια καθολική απόλυτη αλήθεια. Για τον λογοθεραπευτή, σοφό είναι να αποφεύγει τους αφορισμούς της αυθεντίας, να σκέφτεται απροκατάληπτα και να είναι ανοιχτός στο να πειραματίζεται με τις διάφορες μεθόδους.

Οι παλιότερες μέθοδοι ήταν πρωτίστως μηχανικές και αντιμετώπιζαν την παραγωγή φωνής και λόγου με απλουστευτικό τρόπο, με την άσκηση επιμέρους και απομονωμένων φωνητικών στοιχείων, το ένα μετά το άλλο, χρησιμοποιώντας συλλαβές χωρίς νόημα και κατασκευές φράσεων επίσης χωρίς νόημα. Πιο πρόσφατα, εμφανίστηκαν οι συνδυαστικές ψυχοθεραπευτικές μέθοδοι, που συνδυάζουν την ψυχοθεραπεία, την εκπαίδευση φωνής και λόγου και τη χαλάρωση, με έναν πιο ολιστικό τρόπο.

Η ΦΣΑ ανήκει στις νεότερες μεθόδους. Αναπτύχθηκε κατά τη δεκαετία του ΄60 από τον καθηγητή Horst Coblenzer (1927-2014), ο οποίος για ένα διάστημα ήταν συνεργάτης τόσο του Γερμανού φωνίατρου καθηγητή Johannes Pahn, εμπνευστή της Ρινικής Φωνητικής Μεθόδου, όσο και της Αμερικανίδας δασκάλας φωνητικής Jo Estill με το έργο της “Compulsory Figures”.

Η ΦΣΑ και ο καθηγητής Coblenzer

Φώνηση Συγχρονισμένη με την Αναπνοή (ΦΣΑ) σημαίνει να προσαρμόζεις το μήκος των φράσεων ομιλίας στον προσωπικό φυσικό σου ρυθμό αναπνοής – και όχι το ανάποδο: δηλαδή να αφήνεις τις σκέψεις σου να ελέγχουν τη ροή του λόγου, προξενώντας έτσι αυθαίρετα την καταπίεση του αέρα. 

 Η αγγλική ονομασία της μεθόδου του Coblenzer είναι Breath Timed Phonation (BTP) ενώ στα γερμανικά έχει τα αρχικά ΑΑΡ (Atem Rhytmisch Angepasste Phonation). Η μέθοδος έχει πάρει το όνομά της με βάση την πιο σημαντική αρχή της, ότι η αναπνοή κατά τη φώνηση θα έπρεπε να είναι πάντα φυσική και, όσον αφορά τη φυσιολογία, «εύκολη, αθόρυβη και χωρίς προσπάθεια».

Ο Horst Coblenzer δούλεψε σαν ηθοποιός και δάσκαλος λόγου στη Γερμανία, έως ότου προσελήφθη σαν καθηγητής ορθοφωνίας (αναπνοής, φωνής και λόγου) στη Σχολή του Μαξ Ράινχαρντ (Max Reinhardt Seminar), στο Πανεπιστήμιο Μουσικής και Παραστατικών Τεχνών στη Βιέννη (1961-1997). Με τη διδακτορική του διατριβή “Ο ρυθμός της αναπνοής και η σημασία του για την παραγωγή λόγου στον ηθοποιό” (“The Significance of Phonatory Breath Rhythm for the Actor’s Speech Production”) έγινε καθηγητής Πανεπιστημίου. Είχε βαθιά γνώση της ευρύτατης, σχετικής με τη φωνιατρική, γερμανικής βιβλιογραφίας και έχει πραγματοποιήσει επιστημονικές έρευνες σε συνεργασία με τον πνευμονολόγο καθηγητή Franz Muhar, στη Βιέννη. Με βάση ακτινογραφίες και εξετάσεις EMG του διαφράγματος κατά τη φώνηση, τεκμηρίωσαν ότι το διάφραγμα δεν είναι μόνο ένας παθητικός αναπνευστικός μυς, αλλά μπορεί να έχει μια δική του δραστηριότητα. Και ότι μπορεί να εκπαιδευτεί να κρατήσει την ένταση της εισπνοής κατά την διάρκεια της φώνησης. Επομένως η μέθοδος ΦΣΑ συνδυάζει στοιχεία από το θέατρο, την φωνιατρική και την επιστήμη της φωνής.

Η αφετηρία της ΦΣΑ και το Τριμερές Μοντέλο της Φώνησης

Σχήμα 2. Το Τριμερές Μοντέλο της Φώνησης

1= διάφραγμα  2= φωνητικές χορδές  3= αντηχεία – φωνητική οδός

Ο Coblenzer έδειξε ιδιαίτερο ενδιαφέρον στη λειτουργία του διαφράγματος και επομένως η ΦΣΑ λειτουργεί στην πηγή της ενέργειας από τη βάση της φώνησης.

Η ΦΣΑ φυσικά περιλαμβάνει τεχνικές και για τις τρεις βαθμίδες της φώνησης, αλλά δίνει ιδιαίτερη έμφαση στην πηγή της ενέργειας. Οι άλλες μέθοδοι (όπως των Pahn and Estill) χρησιμοποιούν σαν αφετηρία την πηγή της φωνής ή τον φωνητικό αγωγό. 

Οι βασικές αρχές της ΦΣΑ

Πρώτη βασική αρχή της ΦΣΑ είναι η σχέση κίνησης και αναπνοής και η χρήση αυτής της σχέσης. Κάθε κίνηση έχει τη δική της αναπνοή και, καθώς είναι ευκολότερο να μιμηθεί κανείς έναν τρόπο κίνησης από έναν τρόπο αναπνοής, ένα μεγάλο μέρος των ασκήσεων της μεθόδου ΦΣΑ συνοδεύονται από μείζονες σωματικές κινήσεις ή χειρονομίες, που διευκολύνουν την φωνητική αναπνοή και την εμπέδωση μιας βαθιάς πλευρο-κοιλιακής φωνητικής αναπνοής. Αυτό καθιστά την μέθοδο δυναμική και κατάλληλη και για τα παιδιά.

Η σχέση μεταξύ της ψυχικής έντασης και της αναπνοής είναι άλλη μία βασική αρχή. Η υπερδιέγερση επηρεάζει το νευρικό σύστημα που καθορίζει την ρύθμιση του τονικού ύψους της φωνής, πράγμα που σημαίνει ότι η στοχευμένη δουλειά με εντατική προσοχή εξασφαλίζει επιπλέον ενέργεια και πίεση του αέρα για την παραγωγή της φωνής. Ασκήσεις συνειδητές και με νόημα προσφέρουν κίνητρο στους συμμετέχοντες. Δεν δουλεύουμε ποτέ μηχανικά ή από ρουτίνα και δεν χρησιμοποιούμε ποτέ συλλαβές χωρίς νόημα αλλά διαλέγουμε να δουλεύουμε πάνω σε κείμενα λογοτεχνικά. Μ’ αυτό τον τρόπο η θεραπεία είναι ευχάριστη και ενδιαφέρουσα και πετυχαίνουμε ταχύτερα αποτελέσματα.

Η τρίτη βασική αρχή υποστηρίζει ότι κάθε λόγος είναι επικοινωνία. Σκοπός της θεραπείας είναι, επομένως, να διαμορφώσει υγιή όργανα λόγου και την ικανότητα υπηρέτησης του μηνύματος, έτσι ώστε να είναι εύκολο οι συνομιλητές να ακούν και να αντιλαμβάνονται o ένας τον άλλο. Ως εκ τούτου ο ομιλητής θα πρέπει να διατηρεί ένταση του αέρα και επαφή με το νόημα καθ’ όλη τη διάρκεια της φράσης, από την αρχή ως το τέλος.

Εμπειρίες από την μέθοδο ΦΣΑ κατά την λογοθεραπευτική πρακτική

Οι πολλές σωματικές και συνειδητής πρόθεσης ασκήσεις κάνουν τη μέθοδο ολιστική και εξασφαλίζουν την ποικιλία και την ένταση του προγράμματος. Έχω προσωπική εμπειρία για το πόσο σημαντικό είναι για το τελικό αποτέλεσμα της φωνητικής θεραπείας να προηγείται η συστηματική εργασία στο ενεργειακό επίπεδο, με στόχο την εδραίωση μιας καλής φώνησης συγχρονισμένης με την αναπνοή πριν ξεκινήσεις να δουλεύεις με τους λεπτούς κινητικούς μύες του λάρυγγα και τον φωνητικό αγωγό. Απ΄όσο ξέρω, ο Coblenzer είναι ο μοναδικός δάσκαλος που έχει αναπτύξει έναν τόσο μεγάλο αριθμό συνολικών τεχνικών που διευκολύνουν την εκμάθηση της φυσιολογικής αναπνοής. Πάντα χρησιμοποιώ αυτές τις ασκήσεις στην αρχή και το τέλος της θεραπείας σαν ένα πλαίσιο για να κατακτηθεί η φυσική αναπνοή και να επιτευχθεί η διέγερση, η προσαρμογή του μυικού τόνου στο σώμα και η καλή αξιοποίηση της μεθόδου στην φώνηση μέσα στην καθημερινότητα.

Στη μεσαία φάση της θεραπείας γίνεται συγκεκριμένη δουλειά στα ανώτερα επίπεδα: στην φωνητική πηγή και τα αντηχεία. Εδώ μπορεί κανείς να εργαστεί εκλεκτικά, χρησιμοποιώντας αντίστοιχες ασκήσεις από άλλες μεθόδους, πράγμα το οποίο δίνει τη δυνατότητα για πολλές επιλογές και την ευκαιρία να εξυπηρετήσει πολλαπλές και διαφορετικές ανάγκες.

Ωστόσο, ο Coblenzer πάντα τόνιζε την αξία της επιστροφής σε ένα αφομοιωμένο όλον, μετά από την εξειδικευμένη εξάσκηση στις επιμέρους λεπτομέρειες: μπορεί να είναι ένα περπάτημα και ένα τραγούδι, ή μια απαγγελία, έτσι ώστε οι καινούργιες δεξιότητες να εμπεδωθούν και να εξασφαλιστεί η καλή αφομοίωσή τους.

Συμπέρασμα

Η ΦΣΑ είναι μια μοντέρνα ολιστική μέθοδος αναπνοής, φωνής και λόγου, ιδιαίτερα χρήσιμη για παιδιά και ενηλίκους και κατάλληλη για την αντιμετώπιση πολλών και διαφόρων διαγνωσμένων προβλημάτων φωνής και λόγου. Είναι χαρά να δουλεύεις με τη μέθοδο αυτή, και μοιάζει εύκολη, αν και προϋποθέτει μεγάλη προετοιμασία και προσοχή. Προαπαιτεί δέσμευση! Αν οι ασκήσεις εκτελούνται χαλαρά και νωθρά, τότε απλώς δεν πετυχαίνεις το ζητούμενο αποτέλεσμα. Είναι αποδεδειγμένο ότι η σωστή εξάσκηση της ΦΣΑ εξοικονομεί χρόνο και είναι αποτελεσματική στην εκπαίδευση τραγουδιστών και ηθοποιών, προσφέρει λογοθεραπευτικά αποτελέσματα και συμβάλλει στην διατήρηση μιας καλής φυσικής κατάστασης. Είναι προφανές ότι οι πολλές και συνειδητές ασκήσεις κίνησης–αναπνοής επιδρούν στο νευρικό σύστημα γυμνάζοντάς το ψυχοσωματικά.

ΒιΟΓΡΑΦΙΚΑ ΤΩΝ ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΩΝ

Aase Oersted

Δασκάλα λόγου και λογοθεραπεύτριαη Aase Oersted πήρε πιστοποίηση από τον καθηγητή Horst Coblenzer, αφού μαθήτευσε αρκετά χρόνια στο πλευρό του στην Ελβετία. Έχει προσαρμόσει τη μέθοδό του στη Δανία, την Αγγλία, τη Νορβγηγία, την Αυστραλία και τη Νέα Ζηλανδία. Στα μαθήματά της έχουν συμμετάσχει μεταξυ άλλων λογοθεραπευτές, ηθοποιοί, τραγουδιστές και φυσιοθεραπευτές. 

Varinka Kierulff Boseman

Η Varinka Kierulff Boseman έχει δίπλωμα κλασικού ταγουδιού, μάστερ στη Ρητορική, και ειδικότερα στην εκφώνηση  του ήχου (Πανεπιστήμιο της Κοπεγχάγης), και το δίπλωμα της Μίρκας Γεμετζάκη “Το σώμα ως μουσικό όργανο”. Η Varinka εργάζεται σαν λογοθεραπεύτρια και δασκάλα λόγου στη Δανία.

Χρήστος Γιανναράς, Πώς εκδικείται η αλήθεια

Πώς «εκδικείται» η αλήθεια

Ημερομηνία δημοσίευσης: 16 Ιουνίου 2014

Ο τρόπος που «εκδικείται» η αλήθεια είναι να υπάρχει. Υπάρχοντας εκθέτει και διασύρει όσους την παραγνωρίζουν, την παίρνουν αψήφιστα, τη λογαριάζουν εξουδετερωμένη ολοκληρωτικά από τη χρησιμότητα. Ακόμα και σε κοινωνίες πρωτόγονων εκτιμήσεων της ποιότητας, οι άνθρωποι χαμογελούν ειρωνικά ή και δυσφορούν βλέποντας να αναρριχώνται σε θώκους επισημότατους «βασιλιάδες γυμνοί», τσίτσιδοι. Το ειρωνικό χαμόγελο απλών, απλοϊκών ανθρώπων είναι η «εκδίκηση» της αλήθειας: Σπάζει κόκαλα, γιατί συνεχίζει να είναι, παρά πάσαν προσδοκίαν, αυτονόητη.

Ο τρόπος που «εκδικείται» η αλήθεια είναι σκληρός. Διαπομπεύει όσους την καπηλεύονται, εκτοπίζει και εξαφανίζει όσους προσχηματικά την υψώνουν μπαϊράκι, όσους μετέρχονται την απομίμηση σαν γνησιότητα. Σε ποιο πεδίο πραγματώνεται (γίνεται πράξη) η «εκδίκηση» της αλήθειας, και γιατί είναι δυσδιάκριτη στους πολλούς; Η απάντηση στο ερώτημα αυτό, επειδή αφορά την αλήθεια, δεν μπορεί να έχει τη χρηστικότητα της πληροφορίας. Είναι, ήταν και θα είναι πάντοτε αδύνατο να γνωστοποιήσει κανείς ως πληροφορία, το «γιατί» ερωτεύθηκε τον μεγάλο της ζωής του έρωτα. Αν μπορεί να εντοπίσει τους λόγους, σίγουρα δεν γνώρισε ποτέ τον μεγάλο έρωτα. Αν κάποτε τον γνώρισε, χαμογελάει έκτοτε συγκαταβατικά ή ειρωνικά για τις φτηνιάρικες σαπουνόπερες. Χωρίς επιχειρήματα.

Η αλήθεια «εκδικείται», όταν λειτουργεί η ζωή, μην ψάχνουμε για φανερώσεις αλήθειας όταν είναι συντελεσμένος ο θάνατος. Ενας ζωγράφος ζωγραφίζει όσο παλεύει (με νύχια και με δόντια – χρώμα, σχήμα, γλώσσα των αισθήσεων) να «πει» τον έρωτά του, να φανερώσει – κοινωνήσει το θαύμα του έρωτά του, την έξοδο από το θανατερό καβούκι της εγωλαγνείας. Αυτός ζωγραφίζει για να υπάρχει, ενώ η πλειονότητα των ομοτέχνων του ζωγραφίζει για να συνδικαλίζεται, να «διαπλέκεται» με τους γκαλερίστες, να κομπάζει στα ΜΜΕ.

Αλήθεια υπάρχει όσο και όπου υπάρχει «σχέση»: έρωτας για ελευθερία από το εγώ, πόθος για την πραγμάτωση και φανέρωση της ετερότητας. Ολες οι άλλες «αλήθειες» είναι συνήθως ατομικές απόψεις, ατομικές προτιμήσεις, θεωρήσεις, πεποιθήσεις, βεβαιότητες για το «καλό» και το «κακό», γι’ αυτό που πρέπει και γι’ αυτό που δεν πρέπει. Τα ατομικά κτήματα έχουν συνήθως «κωδικές» τεκμηριώσεις της «αλήθειας» τους, επιχειρήματα και αναλύσεις της εγκυρότητάς τους. Και πασχίζουν πολλοί, πάμπολλοι αξιοσέβαστοι άνθρωποι, να αξιολογήσουν και συγκρίνουν ποιο υποκατάστατο της ζωής κομίζει λιγότερη αποφορά θανάτου από τα άλλα: Να προτιμήσουν τις προτάσεις Κουβέλη ή τις προτάσεις Λυκούδη, τους οραματισμούς Λαφαζάνη ή τους σχεδιασμούς Σταθάκη.

Δεν πρόκειται για τη ζωγραφική πια, δεν πρόκειται για τον έρωτα, αλλά μόνο για συνταγές χρηστικής «αποτελεσματικότητας». Συνταγές καθόλου περιττές, καθόλου περιφρονητέες, αλλά σήμερα πια ριζικά αυτονομημένες, αποκομμένες από το πάθος μετοχής στη ζωή, από τη χαρά κοινωνίας της ζωής. Σήμερα ζωγραφίζεις ή ερωτεύεσαι μόνο για το γούστο σου, μόνο για να κατέχεις, να καταναλώνεις – γι’ αυτό και δεν υπάρχει πουθενά η παραμικρή υποψία για την πολιτική ως χαρά μοιρασιάς της ζωής. Δεν μοιάζει να υπάρχει ζωγράφος που να παλεύει να «πει» όποια αλήθεια μόνο και συνεχώς κατακτιέται, χωρίς ποτέ να κατέχεται.

Σήμερα μοιάζει καταργημένη και ανύπαρκτη κάθε ευαισθησία συμμετοχικού κάλλους, κάθε αληθινός έρωτας, κάθε Τέχνη που αντιμάχεται τον εντυπωσιασμό και υπηρετεί την αποκάλυψη. Μοιάζει ολική η έκλειψη της πολιτικής. Ομως η αλήθεια υπάρχει, απίστευτα δυναμική: υπάρχει και «εκδικείται». Σκληρή η «εκδίκηση» της αλήθειας, επειδή και τα όσα διακυβεύονται μέγιστα και τίμια. Πόσοι και ποιοι σήμερα θα θεωρούσαν «επιτυχία» μια καριέρα Γεράσιμου Γιακουμάτου ή Αντζελας Γκερέκου, ποιος γονιός θα λαχταρούσε για το παιδί του τη δημόσια εικόνα του Μιλτιάδη Βαρβιτσιώτη ή της Κατερίνας Παπακώστα; Η αλλαγή του κοινωνικού αισθητηρίου για την επιτυχία και την ευτυχία, όπως και των κριτηρίων για την αξιολόγηση της ποιότητας δεν μετριέται ποσοτικά ή με δημοσκοπήσεις. Είναι αλλαγή που η δυναμική της τεκμαίρεται από τη σιωπή των μορφασμών, τη σκοτεινιά των βλεμμάτων, τη θελημένη αφωνία – τέτοιους παράγοντες, απροσδιόριστους. Τα σμήνη των σωματοφυλάκων και των «μπράβων», γύρω από τους νομείς της εξουσίας, έχουν ως κύριο ρόλο να τους κρατούν στο απυρόβλητο της «εκδίκησης» του ειρωνικού χαμόγελου απλοϊκών ανθρώπων, σοφών από πείρα.

Κάποιοι ακόμα βρίζουν, βωμολοχούν – είναι ο «τρόπος» που εκτονώνεται ο πρωτογονισμός, όχι ο «τρόπος» που «εκδικείται» η αλήθεια. Με εκρήξεις βωμολοχιών και χυδαιολογίας, γλώσσα του υποκόσμου, έχουν απομνημειωθεί να αυτοδιασύρονται ακόμα και ο κ. Μεϊμαράκης ή ο κ. Σαμαράς. Η αλήθεια «εκδικείται» στον αβίαστο μορφασμό του ταξιτζή, του κάθε βιοπαλαιστή, του κάθε άνεργου, όταν προφέρουν ονόματα σαν να τα φτύνουν –Σαμαράς, Βενιζέλος, Κουβέλης, Στουρνάρας– ονόματα που την προφορά τους την έπλασε στα ξεραμένα χείλη των Ελλήνων η χολή της άδικης στέρησης, ο απροσμέτρητος πανικός της ομηρίας στην ανήκεστη φτώχεια και αναξιοπρέπεια.

Καινούργιοι κάθε τόσο υπουργοί σε συμβατικές, συνεχείς αναπλάσεις κυβερνητικών σχημάτων, σχημάτων απροσχημάτιστα εντεταλμένων να παράσχουν «προστασία» στους αυτουργούς του εξωφρενικού υπερδανεισμού της χώρας. Υπερδανεισμού μόνο για να συντηρείται το πελατειακό κράτος, το τρελό φαγοπότι της κομματοκρατίας, να μην αγγίζει ποτέ ο νόμος τους «νταβατζήδες» που διαγουμίζουν τη χώρα. Ποτέ σε μια τόσο μικρή χώρα τόσοι και απανωτοί κυβερνητικοί ανασχηματισμοί δεν προκαλούσαν τέτοιον διεθνή ενθουσιασμό επιδοκιμασίας – επαίνους Τόμσεν (ΔΝΤ), συγχαρητήρια Ολι Ρεν (Ε.Ε.) και πάει λέγοντας.

Οσοι πιστεύουμε ακόμα τρελά, παράταιρα, στη ζωγραφική, όχι στους γκαλερίστες, στην «εκδίκηση» της αλήθειας που αντιμάχεται τον θάνατο, συνεχίζουμε την αποκαλυπτική των ουσιωδών σπουδή μας: Πώς προφέρουν οι εκτός τηλεοπτικής οθόνης Ελληνες τα ονόματα των καινούργιων υπουργών, με ποιο απαρόμοιαστο μείγμα αποτροπιασμού και συγκατάβασης –Κικίλιας, Βορίδης, Τασούλας, Μηταράκης– ήχος και μορφασμός που παίζει ανάμεσα σε ξόρκι και ξόδιασμα.

yannaras.gr

Κατερίνα Πετράκου, Ευρήματα από προσωπικό αρχείο Παραδείσων

Στην φίλη μου Κατερίνα Πετράκου κοινοποίησα το πόνημά  μου για την Ελαφόνησο και έλαβα, σε προσωπικό ηλεκτρονικό μήνυμα το παρακάτω κείμενο. Με την άδειά της το δημοσιεύω, γιατί βρίσκω ότι ένας τέτοιος λόγος με τιμιότητα, ακρίβεια, βαθύτητα και σοφία είναι πολύ ωφέλιμο να κατατίθεται όχι μόνο ιδιωτικά αλλά και  δημόσια (έστω στο μικρής επισκεψιμότητας βλογ μου..)

Με το θαυμασμό μου, Κατερίνα....

Και μια αφιέρωση μουσική!!!!

Γ.Δ.

Αχ βρε Γιωργίτσα μου! Γράφεις μια ιστορία, της οποίας το γενικό πλαίσιο, μέρος των λεπτομερειών, αλλά κυρίως το συναίσθημά της μοιάζει σαν να έχει βγει από το ντουλάπι των αναμνήσεών μου, όπου υπάρχουν πολλές τέτοιες ιστορίες, ταξινομημένες κάτω από τον τίτλο «η ευτυχία και ο Παράδεισος». Εκεί μέσα βρίσκεται και η γλάστρα με τη ρίζα του αναρριχητικού φυτού της κατάθλιψης που με τύλιγε πλήρως άλλοτε και μερικώς σήμερα πια.

Η γενιά μας νομίζω πως βασανίστηκε ιδιαίτερα, όχι από εξωτερικά γεγονότα, όπως η προηγούμενη, αλλά από το παράδοξο να  έχει βιώματα σε μια μόνο ζωή από πολλές υπερβολικά διαφορετικές εποχές. Για παράδειγμα, εγώ είδα τη Μάνη ακριβώς όπως ήταν το 1850, την Αθήνα, τα τοπία διακοπών, βουνά ή θάλασσες όπως ήταν το 1950, μεγάλωσα σε ένα σπίτι του κέντρου με κήπο και οπωροφόρα όπου οι πόρτες ήταν ανοιχτές σ’ όλη τη γειτονιά και παίζαμε στον χωματόδρομο της Αργολίδος, το 1960 μαθαίναμε να χρησιμοποιούμε το τηλέφωνο, σταματούσε το παιχνίδι στον δρόμο που έγινε άσφαλτος και άρχισαν να περνούν αυτοκίνητα και τα λοιπά που γνωρίζεις καλά. Το 1970 ζούσαμε την ομαδικότητα και την στράτευση μέσα σε ένα πέλαγος πολιτικής και ιδεολογικής ψευδαίσθησης. Το 1980 κατέρρευσε η ιδέα της ομαδικής στράτευσης για έναν καλλίτερο κόσμο και αντικαταστάθηκε από την ιδέα της ατομικής οικονομικής και κοινωνικής τακτοποίησης με κάθε μέσο. Το 1990, βουτηγμένοι μέσα στη λογική της «αξιοποίησης», δεν είχαμε αφήσει τίποτα από την παλιό κόσμο όρθιο, μαθαίναμε την τεχνολογία, η επίδειξη και η κενή εικόνα είχε πια γίνει κοινωνικός θεσμός και τα ψυχοφάρμακα είχαν μπει δυναμικά σε κάθε σπίτι. Το 2000 όσοι δεν είχαν πέσει σε πλήρη λήθαργο, σε πλήρες ψυχικό κώμα, ήταν απομονωμένοι ήδη από ένα περιβάλλον ξένο και πρακτικά εχθρικό. Δεν υπήρχε πια ούτε ένας δημόσιος χώρος που να σου επιτρέπει στο ελάχιστο να πας και να μοιραστείς έστω μια ανάσα με άλλους ανθρώπους. Και μετά ήρθε η πιο δυσοίωνη επιστημονική φαντασία στην εξουσία, αυτά που ζούμε σήμερα κι ας μην τα περιγράψω.

Αυτά όλα δείχνουν σα να έχουμε ζήσει τρεις-τέσσερεις αιώνες και λογικά το βάρος τους είναι ασήκωτο για μια σύντομη ζωή. Η κοινωνία μετά τον πόλεμο είχε μπει σε ταχύτητες που δεν άφησαν στους ανθρώπους το περιθώριο να εξοικειωθούν με κάτι. Όλα πέρασαν κι έφυγαν. Κάθε ρούχο φορέθηκε άπαξ και μετά κουρελιάστηκε αφήνοντας μας τελικά ξεβράκωτους.

Γύρω στο ’90-92 είχα δει την ταινία Ο Νεκρός με τον Τζόνυ Ντεπ. Μου είχε φανεί τότε να εκφράζει πολύ βαθιά και καθαρά ποιος είναι ο κόσμος που ζούμε. Είναι μια πολύ σκοτεινή, μαύρη και απελπιστική ταινία, δεν ξέρω αν την έχεις δει. Όσα λέει είναι αλήθεια. Χρειάστηκα αρκετά χρόνια για να βρω την έξοδο από αυτήν την αλήθεια και να αρχίσω να βρίσκω μιαν άλλη αλήθεια.

Ναι, αυτός είναι ο κόσμος των ανθρώπων. Στην πραγματικότητα δεν ήταν και ποτέ διαφορετικός. Το σκοτάδι και η βία, η άγνοια και η δυστυχία, η ψευδαίσθηση και η διάψευση ακολουθούν κάθε βήμα του σκεπτόμενου πιθηκοειδούς που είμαστε στη ζωή αυτή. Και μάλλον έτσι θα παραμείνει όσο συνεχίζουμε να συντονίζουμε το νου μας με τις αισθήσεις μας και να σκεφτόμαστε αυτό που βλέπουμε. Γιατί έχω την βάσιμη υποψία, πως αν προσπαθήσουμε να σκεφτούμε αλλιώς, θα δούμε αλλιώς. Αν μετατοπίσουμε το κέντρο της σκέψης μας από την αναζήτηση επιβεβαίωσης μέσα στον γύρω μας κόσμο μιας νοητικής εικόνας (που μόνοι μας επιλέγουμε από το προσωπικό μας αρχείο Παραδείσων) και το συντονίσουμε στην αναζήτηση της ουσίας του όντος που πραγματικά είμαστε, μέσα μας,  τότε αλλάζει και ο τρόπος που γίνεται αντιληπτός ο εξωτερικός κόσμος. Δεν μιλάω για κάποιο θαύμα: ο λογαριασμός της ΔΕΗ θα παραμείνει στο 1/3 του μηνιαίου μου εισοδήματος με  όλες τις συνέπειες. Το κατά πόσο αυτό με  καταβάλει ψυχικά είναι αυτό που διαφοροποιείται σιγά-σιγά.

Γιατί κοιτάζοντας προς τα μέσα βρίσκουμε κάτι απείρως πιο φωτεινό από το τρέχον εξωτερικό περιβάλλον. Συντονίζουμε το νου μας με αυτό το φως και διαχέοντάς το στη ζωή μας, διαλύεται μέρος του εξωτερικού σκότους. Σε τελική ανάλυση, ζωή είναι, θα περάσει. Ας μη χάνουμε το φως που έχουμε μέσα μας ψάχνοντας έξω τον Παράδεισο. Μετά από πολλά χρόνια ταλαιπωρίας, διαψεύσεων και «πόρτας» από τον γήινο Παράδεισο (που εκτός από Πόρτα δεν έχει άλλες περιοχές), κατέληξα μάλλον ότι δεν υπάρχουν εδώ παραδείσια μέρη, παραδείσιες σχέσεις, παραδείσιες αγάπες, παραδείσιοι άνθρωποι. Δεν υπάρχει εδώ ευτυχία και ενότητα. Και ψάχνω να τα βρω όλα αυτά έξω από την Σπηλιά του Πλάτωνα. Θα σε ενημερώσω για τυχόν ευρήματα.

Περικής Κοροβέσης, “τουλάχιστον, δεν θα πεθάνω ηλίθιος.”

Φωτό: Πάρις Ταβιτιάν/ LiFO

Την Αθήνα πρωτογνώρισα κι αγάπησα ως πόλη της εφηβείας μου. Ήρθαμε οικογενειακώς από την Κεφαλονιά το ’57, εγκατασταθήκαμε στα Πατήσια κι έκτοτε δεν εγκατέλειψα ποτέ αυτήν τη γειτονιά. Ήταν, επιπλέον, η πόλη της ελευθερίας μου που απολάμβανα σε όλη της την έκταση διότι δούλευα, ξέρεις, εξαρχής, έβγαζα μεροκάματο, άρα ήμουν αυτόνομος! Η πρώτη μου απασχόληση ήταν σε μια ασφαλιστική στην πλατεία Αγίων Θεοδώρων, τύπου παιδί για όλες τις δουλειές. Έκανα θελήματα, χτύπαγα και κάνα συμβόλαιο στην ανάγκη, όντας εγγράμματος. Πήγαινα, παράλληλα, νυχτερινό στη Σχολή Εμποροϋπαλλήλων στη Μητρόπολη. Τα βράδια της σχόλης με έβρισκες στο Παλιό Πανεπιστήμιο, ένα γνωστό ταβερνείο της εποχής στη Θόλου, απ’ όπου συνήθιζα να επιστρέφω σπίτι πεζός.

Υπέροχη διαδρομή τότε το Πλάκα-Πατήσια. Ειδικά την άνοιξη, οπότε μεθούσες κυριολεκτικά από τις ευωδίες των λουλουδιών. Έβλεπες κάτι υπέροχες μονοκατοικίες και παραδίπλα κήπους, χωράφια, αλάνες… Φρούτα, λαχανικά κι αυγά ψώνιζα απ’ το μποστάνι του γείτονα στην παρακάτω γωνία, σκέψου. Όλη η Αθήνα τότε ήταν ένα μεγάλο χωριό, πολύ φιλικό, πολύ ζωντανό επίσης. Υπήρχε ζωή προσιτή και προσωποποιημένη, υπήρχε ένα κλίμα αισιοδοξίας, ελπίδας, αμφισβήτησης, πειραματισμών – είχαμε, άλλωστε, ήδη μπει στη δεκαετία του ’60. Αρχίσαμε με την παρέα να ανακαλύπτουμε τις μπουάτ, τον Σαββόπουλο κι εγώ τις καλλιτεχνικές μου ανησυχίες και τη «βαθιά» αθηναϊκή κουλτούρα στη Δραματική Σχολή του Ροντήρη και στο Ωδείο Αθηνών.

Βρέθηκα, που λες, την ίδια χρονιά συμφοιτητής με τον Γιάννη Μαρκόπουλο και τον Χρήστο Λεοντή, που κάναμε θαυμάσια παρέα. Μας συνέδεε αφενός το ότι επενδύαμε σε αβέβαιες δουλειές (εγώ ηθοποιός, εκείνοι μουσικοί), αφετέρου το ότι δεν είχαμε τον πανικό του μέλλοντος, τόσο διαδεδομένο σήμερα. Η παρέα σύντομα μεγάλωσε με τους Τζάγκα, Στυλιάρη, Ευαγγελίδη, Μεντή, Δουγλερή, Βουγιούκα και άλλους προσκείμενους στην ΕΔΑ καλλιτέχνες, που μαζί ιδρύσαμε τον Σύλλογο Σπουδαστών Δραματικών Σχολών «Θέσπις» (1962). Υπόψη πως στην παρέα αυτή είχαμε κάποιους γκέι πολύ ανοιχτούς και δυναμικούς, τρομοκράτες κανονικούς για τα ήθη της εποχής. Αφού έχω να λέω πως αν δεν μεσολαβούσε η χούντα, ίσως το κίνημα για την γκέι απελευθέρωση να ξεκινούσε από την Αθήνα, όχι το Σαν Φρανσίσκο!

Φωτό: Πάρις Ταβιτιάν/ LiFO

Τα χειριστήκαμε καλά τα νιάτα μας η γενιά εκείνη. Κάναμε κανονικά του κεφαλιού μας στην τέχνη αλλά και στην προσωπική μας ζωή. Πράγματα πρωτοποριακά, ανατρεπτικά, ρηξικέλευθα, που τότε βέβαια δεν αντιλαμβανόμασταν τη σημασία τους. Κι εκεί, πάνω στο καλύτερο, ήρθαν και μας κάθισαν στον σβέρκο τον Απρίλη του ’67 οι συνταγματάρχες… Τις μέρες εκείνες, στο Θέατρο της Νέας Ιωνίας όπου συμμετείχα επήλθε διάσπαση και οι αποχωρήσαντες ετοιμαζόμασταν να ανεβάσουμε παραμονές της 21ης στο Περιστέρι τον Μανδραγόρα του Μακιαβέλι σε σκηνοθεσία Κανέλλου Αποστόλου. Η παράσταση ακυρώθηκε και όταν συλλάβανε ως Αριστερό τον δήμαρχο, η προκάτ μακέτα του σκηνικού που μας είχαν ετοιμάσει φίλοι αρχιτέκτονες κατασχέθηκε από την αστυνομία ως αποδεικτικό στοιχείο, πως τάχα σχεδίαζε οδοφράγματα! Αναστατωμένοι, κατεβήκαμε στο κέντρο να δούμε τι γίνεται, ερημιά παντού – πού τα εκατομμύρια λαού που θα έσπευδαν να υπερασπιστούν τη Δημοκρατία, όπως ονειροπολούσε η Αριστερά. Μόνο τανκς κυκλοφορούσαν, ενώ φαντάροι περιπολούσαν νευρικά έξω από τον ΟΤΕ και άλλα κυβερνητικά κτίρια, κρατώντας μυδράλια στα τρεμάμενα χέρια τους. Τότε συνειδητοποίησα πως πάει, την έχασα την Αθήνα μου, πως η ελευθεριότητα, η ξενοιασιά της αποτελούσαν παρελθόν. Ήταν η πρώτη μου μεγάλη απογοήτευση…

Δεν αποθαρρυνθήκαμε, όμως. Την επομένη κιόλας μαζευόμαστε και διαμορφώνουμε την πρώτη αντιστασιακή ομάδα, γοητευμένοι από την προοπτική μιας γενικής εξέγερσης. Από τις πρώτες ενέργειές μας ήταν να τυπώνουμε σε τηλεφωνικούς θαλάμους το σύνθημα «δημοκρατία» με κομμένες στη μέση πατάτες, που αν χαράξεις κάτι πάνω τους μετατρέπονται σε σφραγίδες! Η χαμένη μας Αθήνα ξαναζωντάνευε μέσα από τη δράση μας. Ο Αριστείδης Μανωλάκος μάς προτείνει ένταξη στο Πατριωτικό Μέτωπο. Ρωτήσαμε αν ήταν ακηδεμόνευτοι και όχι σοβιετικό «πρακτορείο». Μας διαβεβαίωσαν για το πρώτο –ψευδόμενοι, όπως αργότερα αποκαλύφθηκε– και μπλέξαμε με τις πολιτικές γραφειοκρατίες. Εξαιτίας αυτής της εξέλιξης, των λαθών τακτικής και μιας προμελετημένης «καρφωτής» πιστεύω πως συνελήφθηκα τότε. 

Μπουκάρουν, που λες, οι ασφαλίτες νύχτα στο σπίτι καθώς τρώγαμε, βουτάνε εμένα και τον Στυλιάρη, αφήνουν πίσω τη Νένα Μεντή και τη γυναίκα μου. Ανακατεύουν με τα βρομόχερά τους μέχρι και τα εσώρουχά της, που είχε πάντα θαυμάσια τακτοποιημένα, ένας κανονικός βιασμός. Ε, μετά, ακολούθησαν τα γνωστά, Μπουμπουλίνας, Αβέρωφ, Αίγινα, εξευτελισμός, ξύλο, βασανιστήρια… Είχα, όμως, αποφασίσει ότι δεν θα τους περνούσε, ότι η δική μου πίστη ήταν ισχυρότερη. Έκανα, ταυτόχρονα, και την προσωπική μου σύνδεση με την ιστορία, που πλέον βίωνα ως ζωντανή εμπειρία. Το ΕΑΜ, ας πούμε, δεν ήταν πια ανάγνωσμα, γνώρισα προσωπικά αγωνιστές που σάπιζαν στη φυλακή από το ’47. Δεν θα ξεχάσω το παιδικό πρόσωπο που παρά τις κακουχίες διατηρούσαν, λες και ο χρόνος είχε σταματήσει τη στιγμή της σύλληψης… Ήταν η κρυμμένη, φυλακισμένη, βασανισμένη πλευρά της ανέμελης Αθήνας των φοιτητικών μου χρόνων που προσπαθούσε να αμυνθεί τραγουδώντας, κυρίως Θεοδωράκη, επειδή ξέραμε πόσο εκνεύριζε τους δεσμώτες μας. Να πω εδώ κάτι νόστιμο: ήμασταν συγκρατούμενοι στην Αίγινα με τον Ραφαηλίδη, είχε κρυώσει και μου ζήτησε μια εντριβή με Vicks. Του έκανα, λοιπόν, αλλά εκείνος ανησυχούσε μην τυχόν μας δουν οι ποινικοί και μας παρεξηγήσουν ότι τάχα γαμιόμαστε. «Αυτό σε πείραξε, ρε Βασίλη, του κάνω, εδώ είμαστε ήδη στον πάτο!».

Με την αμνηστία του ’68, στην πρώτη ευκαιρία την κοπανάω –γιατί είχα υποχρέωση να παρουσιάζομαι στο οικείο αστυνομικό τμήμα κάθε 15– και πάω να βρω την πρώτη γυναίκα μου, την Κατερίνα Πατρώνη, που ήταν με τον Χατζηχρήστο στα Γιαννιτσά. Στον ίδιο θίασο ήταν κι ο Παπαχρήστος, ο διορισμένος χουντικός πρόεδρος του ΣΕΗ. Του αναφέρει ο Χατζηχρήστος τα βασανιστήρια που μου έκαναν, «ψέματα λέει» κάνει εκείνος και τότε τον απολύει! «Να πάει να γαμηθεί ο μαλάκας, πάρε εσύ τον ρόλο του, παίζεις απόψε κιόλας» μου λέει. «Μα, δεν έχω ιδέα» απαντώ. «Κομέντια ντελ άρτε παίζουμε, απλώς κοίτα το χέρι μου και λέγε ό,τι σου έρθει» με προστάζει. Έχω ακόμα εφιάλτες από τότε ότι βγαίνω να παίξω και δεν ξέρω τα λόγια! Πίσω στην Αθήνα δίνω συνέντευξη στη «Sun» για τη χούντα και τα βασανιστήρια, προειδοποιώντας να μη γράψουν επακριβώς όσα τους έλεγα, ώστε να μη με εντοπίσουν. Δεν το κάνουν και το ίδιο βράδυ αντιλαμβάνομαι ότι οι ασφαλίτες με ψάχνανε, από τα πολλά πατήματα πάνω στο αλεύρι που είχα σκορπίσει επίτηδες έξω από την πόρτα.

Φωτό: Πάρις Ταβιτιάν/ LiFO

Βγαίνω οπότε κανονικά πια στην παρανομία και καταλήγω Ευρώπη μέσω Τουρκίας, με τη βοήθεια της Αμαλίας Φλέμινγκ. Καταθέτω στο Συμβούλιο της Ευρώπης, εκδίδω τους Ανθρωποφύλακες (1969) που έγιναν παγκόσμιο γεγονός και συνέβαλαν σημαντικά στην εκδίωξη της χουντικής Ελλάδας από αυτό τον οργανισμό. Έμεινα Αγγλία, Γερμανία, Ελβετία, Σουηδία, Γαλλία, όπου ευτύχησα να μαθητεύσω στους Ρολάν Μπαρτ και Βιντάλ Νακέ… Το σπουδαιότερο, όμως, ήταν πως ένα μικρό βιβλιαράκι, γραμμένο όπως-όπως, κατάφερε να αναποδογυρίσει την προπαγανδιστική εκστρατεία εξωραϊσμού που το καθεστώς είχε χρυσοπληρώσει. Γι’ αυτό, όποιον ακούς να λέει «δεν γίνεται τίποτα», κόψε τον από φίλο, χαλάει και το δικό σου κέφι, τη δική σου δημιουργικότητα.

Με τη Μεταπολίτευση επιστρέφω οριστικά Αθήνα και τη βρίσκω ήδη αγνώριστη. Απέραντο στρατόπεδο συγκέντρωσης μού θύμιζε έτσι όπως είχε χτιστεί. Κάτι που βέβαια χειροτέρεψε τα επόμενα χρόνια. Με εξαίρεση το ιστορικό κέντρο, τα περισσότερα σημεία αναφοράς μου είχαν χαθεί – η πόλη αυτή λες και μισεί κάθε προηγούμενη μνήμη της. Η τσιμεντοποίηση και η άναρχη δόμηση ασχήμυναν την πόλη, όχι οι μετανάστες, όπως μας τσαμπουνάνε μερικοί. Δεν περίμεναν τα Πατήσια τους ξένους για να χαλάσουν, ήταν ήδη χάλια! Απλώς τους χρησιμοποίησε η εξουσία ως αποδιοπομπαίους τράγους ώστε να δικαιολογήσει τη μαζική ληστεία που διαπράττει σε βάρος όλων εμάς των «γηγενών» μετά την κρίση. Αν ενδιαφερόταν πραγματικά να λύσει το πρόβλημα, θα έδινε σε όλους χαρτιά, ακυρώνοντας τη Συνθήκη του Δουβλίνου. Η πολυπολιτισμικότητα είναι πλούτος στο φαγητό, στην τέχνη, στη διανόηση, στον πολιτισμό, στον έρωτα, στη διασκέδαση, παντού. Κανείς δεν στέκεται μόνος του.

Μπορούμε και αξίζουμε να έχουμε μια καλύτερη Αθήνα. Να «πρασινίσουν» οι πολυκατοικίες, να αποκτήσουμε περισσότερα πάρκα, πυκνότερα δίκτυα πεζοδρόμων, καλύτερες συγκοινωνίες. Να ζωντανέψουν οι άστεγοι τα άδεια σπίτια κι όλα εκείνα τα νεοκλασικά που ρημάζουν. Να βγει στον δρόμο ο πολιτισμός. Τα είχα προτείνει αυτά και παλιότερα ως δημοτικός σύμβουλος. Χρειαζόμαστε, επίσης, υποδομές. Έχουμε Μέγαρο Μουσικής, αλλά όχι μουσικές σχολές. Στάδια-φαντάσματα που ξέμειναν από τους Ολυμπιακούς, αλλά όχι οργανωμένο αθλητισμό. Προσπάθειες για ήπια και ουσιαστική, αποκεντρωμένη ανάπτυξη, αντί για πομπώδη έργα βιτρίνας. Δεν χρειάζεται να περιμένουμε την ανάκαμψη. Πολλές μικρές δράσεις, ατομικές και συλλογικές, μπορούν να μεταμορφώσουν την καθημερινότητά μας.

Δυστυχώς, οι Ανθρωποφύλακες δεν έχασαν σε επικαιρότητα. Το ίδιο «βαθύ κράτος» που εξέθρεψε τις χούντες του Μεταξά και του Παπαδόπουλου συντηρεί και τη Χρυσή Αυγή. Ρωτάτε γιατί ο κόσμος δεν αντέδρασε στη χούντα – μήπως αντιδρά στη φασίζουσα συγκυβέρνηση ΝΔ-ΠΑΣΟΚ; Όταν την αποκαλούσα έτσι, με λέγανε εξτρεμιστή, αλλά να που η υπόθεση Μπαλτάκου το επιβεβαιώνει. Το ακαταλόγιστο για ασφαλίτες και βασανιστές παραμένει: «Κάνε ό,τι θες, θα είσαι και μάγκας». Καμία συνέπεια, καμία τιμωρία. Βλέπουμε πώς αντιμετωπίζει η αστυνομία τους διαδηλωτές, είδαμε ότι σωφρονιστικοί υπάλληλοι δολοφόνησαν τον βαρυποινίτη Ιλίρ Καρέλι που το ίδιο το σύστημα έσπρωξε στην απελπισία, μετατρέποντάς τον σε θύτη και θύμα ταυτόχρονα. Αναβίωση φασιστικών φαντασμάτων συμβαίνει βέβαια κι αλλού, σε χώρες όπως η Ουκρανία αλλά και η πλούσια, πολιτισμένη Νορβηγία. Προφανώς κάτι πάει στραβά με τον ευρωπαϊκό πολιτισμό.

Δεν είμαι πολιτικός. Είμαι καταρχάς κοινωνικός ακτιβιστής. Στην πολιτική αρένα είχα βγει για το «μπούγιο», για να ενισχύσω την Αριστερά. Εκλέχτηκα βουλευτής το 2009 (με τον ΣΥΡΙΖΑ), ξοδεύοντας μόλις 150 ευρώ. Είχαν πάθει πλάκα οι συνάδελφοι! Δεν είναι, ξέρεις, τόσο η ιδεολογική αναφορά όσο το ενδιαφέρον για το κοινό καλό που είναι, ταυτόχρονα, ατομικό. Δίνω προτεραιότητα στη δράση «από τα κάτω», με όλη την υπομονή και την επιμονή που απαιτεί. Όταν δεν γράφω ή μελετώ, πηγαίνω σε συζητήσεις, ομιλίες, καλέσματα… Ευαισθητοποιούμαι, βέβαια, ιδιαίτερα σε θέματα φυλακών, κρατουμένων και αστυνομικής βίας. Χρειαζόμαστε, καταρχάς, πιστεύω, έναν νέο Διαφωτισμό. Γιατί με τον σκοταδισμό δεν τελειώσαμε ακόμα, παραμονεύει πάντα στους διαδρόμους της εξουσίας, στον λαϊκισμό και στα τηλεοπτικά παράθυρα.

Φωτό: Πάρις Ταβιτιάν/ LiFO

Με γοητεύει η ειλικρίνεια του βιώματος στους ανθρώπους. Αντιπαθώ την επίδειξη προσωπικότητας, μου θυμίζει εξουσία που αγιογραφεί εαυτήν. Κι εγώ δεν έχω μάθει, ξέρεις, να προσκυνώ, θέλω ισότιμους συνομιλητές απέναντί μου. Για τον ίδιο λόγο προτιμώ τη φυσική ομορφιά στις γυναίκες, όχι την επιτηδευμένη. Να, σαν τα μοντέλα των αγίων του Καραβάτζιο, που ήσαν αλήτες. Αν ήταν όλα τα θηλυκά όπως δείχνουν στην τηλεόραση, θα γινόμουν ευνούχος! Ναι, εξακολουθώ να πίνω, να καπνίζω και να ξενυχτώ όσο μου επιτρέπουν η φυσική κατάσταση και οι δραστηριότητές μου. Η ηδονή δεν είναι δωρεά, με τη φθορά αποκτιέται και μέσω αυτής δημιουργεί αντισώματα ζωής. Χρειάζεται όμως να οριοθετείς την ευχαρίστηση απέναντι στην καταστροφή, φροντίζοντας πνεύμα αλλά και σώμα. Η γερή κράση είναι προϋπόθεση ελευθερίας. 

Το να ακολουθεί κάποιος την κάβλα, τη φουσκοδεντριά , τη λίμπιντό του, να αναζητά να γονιμοποιήσει το φως στον πλησίον του, ανεξάρτητα από σεξουαλικότητες, φύλα και κοινωνικά πρότυπα, είναι μια διαδικασία εξανθρωπισμού, μια επιθυμία ζωής χωρίς κριτήριο. Τα κριτήρια είναι φυλακή! Και δεν το εννοώ μόνο σαρκικά, όπως συμβαίνει στη Δύση, όπου ο ελεύθερος έρωτας εξελίχθηκε σε καταναγκασμό. Ετεροφυλόφιλοι κι ομοφυλόφιλοι μάθαμε να κατακτάμε τον άλλο, όχι να τον συναντάμε πραγματικά. Όμως η πεμπτουσία της σεξουαλικότητας είναι καταρχάς πνευματική, σε κάνει ένθεο, τρόπον τινά.

Είμαι φτωχός σε υλικά αγαθά, πλούσιος όμως πολύ σε εμπειρίες. Έζησα ανοιχτά, ελεύθερα, σύμφωνα με τις επιθυμίες μου, δίχως εξαναγκασμούς και συμβιβασμούς. Ήμουν πάντα με την Εύα, που δεν δέχτηκε τον μισό Παράδεισο που της δόθηκε αλλά τον διεκδίκησε ολόκληρο, γι’ αυτό και δάγκωσε το Απαγορευμένο Μήλο – το θέμα του επόμενου βιβλίου μου. Χάρηκα το διάβασμα, τη γραφή, τον έρωτα, τη δράση, τη δημιουργία. Ταξίδεψα, ξενιτεύτηκα, έκανα δύο γάμους κι έναν γιο, ζω είκοσι χρόνια τώρα αγαπημένα με την τελευταία σύντροφό μου, τη Μαρία, με την οποία δεν παντρευτήκαμε για να μη χρειαστεί να χωρίσουμε! Τελώ σε έναν διαρκή ενθουσιασμό. Μπορώ να πω, λοιπόν, ότι ναι, την ευχαριστήθηκα τη ζωή μου. Και ότι, τουλάχιστον, δεν θα πεθάνω ηλίθιος.

Τα δύο τελευταία βιβλία του Περικλή Κοροβέση Παράπλευρες καθημερινές απώλειες και Ανθρωποφύλακες (επανέκδοση) κυκλοφορούν από τις Εκδόσεις των Συναδέλφων.

Πηγή : lifo

http://eleutheriellada.wordpress.com

ANOIXTH EΠΙΣΤΟΛΗ ΤΗΣ Sinead O’ Connor στη Miley Cyrus

H ANOIXTH EΠΙΣΤΟΛΗ ΤΗΣ Sinead O’ Connor στη Miley Cyrus
[μεταφραση: Λ.Φ.]  

Αγαπητή Miley, Δεν είχα σκοπό να γράψω αυτό το γράμμα, αλλά σήμερα απέφευγα τηλεφωνήματα από διάφορες εφημερίδες που μου ζητούσαν να σχολιάσω αυτό που είπες στο Rolling Stone: ότι το βίντεο Wrecking Ball ήταν σχεδιασμένο να μοιάζει στο βίντεο του Nothing Compares... οπότε αυτό έχω να πω.. και το λέω με πνεύμα μητρικής αγάπης. Ανησυχώ πάρα πολύ για σένα επειδή αυτοί που βρίσκονται γύρω σου σε έχουν οδηγήσει να πιστέψεις, ή έχουν ενθαρρύνει την πεποίθησή σου, ότι είναι με οποιονδήποτε τρόπο «κουλ» να είσαι γυμνή και να γλείφεις βαριοπούλες στο βίντεό σου. Στην πραγματικότητα αυτό που συμβαίνει είναι ότι επιτρέποντας την εκπόρνευση, επισκιάζεται το ταλέντο σου - είτε είναι ο προαγωγός η μουσική βιομηχανία, είτε εσύ η ίδια. Αφήνοντας τον εαυτό σου να γίνει αντικείμενο εκμετάλλευσης, μακροπρόθεσμα μόνο αρνητικές θα είναι οι συνέπειες, και σε ΚΑΜΙΑ περίπτωση αυτό δεν αποτελεί ΟΠΟΙΟΥΔΗΠΟΤΕ είδους ενδυνάμωση ή ενθάρρυνση άλλων νέων γυναικών. Το μήνυμα που στέλνεις είναι ότι οι γυναίκες θα έπρεπε να αποτιμώνται (ακόμα και από τις ίδιες) περισσότερο για το σεξ απήλ τους παρά για το ταλέντο τους. Χαίρομαι που αποτελώ κάποιου είδους πρότυπο για σένα και ελπίζω ότι εξαιτίας αυτού του γεγονότος θα δώσεις ιδιαίτερη προσοχή σε αυτά που σου λέω. Η μουσική βιομηχανία δεν δίνει δεκάρα τσακιστή για σένα, η για οποιονδήποτε από εμάς. Θα σε εκπορνεύσουν για όσα αξίζεις και θα σε κάνουν έξυπνα να πιστεύεις ότι ΕΣΥ το ήθελες... και όταν καταλήξεις σε κλινική αποτοξίνωσης επειδή εκπορνεύτηκες, «αυτοί» θα λιάζονται στα γιοτ τους, τα οποία θα έχουν αγοράσει πουλώντας το σώμα σου και εσύ θα ανακαλύψεις ότι είσαι πολύ μόνη. Ούτε οι άντρες που σε ζαχαρώνουν δίνουν δεκάρα τσακιστή για σένα, μην ξεγελιέσαι. Πολλές γυναίκες μπέρδεψαν τον πόθο με την αγάπη. Το να σε θέλουν σεξουαλικά δε σημαίνει ότι νοιάζονται με οποιονδήποτε τρόπο για σένα. Αυτό εντείνεται όταν ασυναίσθητα δίνεις την εντύπωση ότι ούτε εσύ νοιάζεσαι για τον εαυτό σου. Και όταν προσλαμβάνεις ανθρώπους που δίνουν την εντύπωση ότι ούτε αυτοί νοιάζονται για σένα. Κάποιος που νοιάζεται για σένα, δεν θα επέτρεπε την εκπόρνευσή σου... και αυτό συμπεριλαμβάνει και τον ίδιο σου τον εαυτό. Ναι, υπονοώ ότι δεν νοιάζεσαι για τον εαυτό σου. Αυτό πρέπει να αλλάξει. Θα έπρεπε να προστατεύεσαι από όλους όσους προσλαμβάνεις και από όσους σε περιβάλλουν ως μια πολύτιμη νεαρή κυρία, κι αυτό περιλαμβάνει κι εσένα την ίδια. Ο κόσμος αυτός είναι επικίνδυνος. Δεν ενθαρρύνουμε τις κόρες μας να κυκλοφορούν γυμνές γιατί αυτό τις κάνει δόλωμα για τα αρπαχτικά ζώα και μια ανησυχητική πλειοψηφία αυτών που δουλεύουν στην μουσική βιομηχανία και τα σχετικά μέσα. [...] Είπες επίσης στο Rolling Stone ότι η εμφάνισή σου βασίστηκε στη δική μου. Την εμφάνιση που διάλεξα εκείνη την εποχή, την διάλεξα ενώ η δισκογραφική μου με ενθάρρυνε να κάνω αυτό που έκανες εσύ. Ένιωσα ότι προτιμούσα να κριθώ για το ταλέντο μου και όχι για την εμφάνισή μου. Είμαι ευτυχής που έκανα αυτή την επιλογή [...]. Είτε το θέλουμε είτε όχι, εμείς οι γυναίκες της βιομηχανίας αποτελούμε πρότυπα και ως τέτοια πρέπει να είμαστε ιδιαίτερα προσεχτικές για το τι είδους μηνύματα στέλνουμε σε άλλες γυναίκες. Το μήνυμα που στέλνεις είναι ότι είναι κάπως κουλ το να εκπορνεύεσαι... δεν είναι κουλ, Miley... είναι επικίνδυνο. Οι γυναίκες πρέπει να εκτιμώνται για πολλά περισσότερα εκτός από τη σεξουαλικότητά τους. Δεν είμαστε απλώς αντικείμενα πόθου. Θα σε ενθάρρυνα να στείλεις πιο υγιή μηνύματα στις συνομήλικες σου... ότι αυτές και εσύ αξίζεις περισσότερα από αυτά που συμβαίνουν τώρα στην καριέρα σου. Με ευγένεια απόλυσε κάθε μαλάκα που δεν έχει εκφράσει ανησυχία, γιατί αυτοί οι μαλάκες δεν νοιάζονται για σένα.   [via] Πηγή: www.lifo.gr

Αλληλέγγυοι Δρόμοι εν δράσει

Τρίτη αγορά χωρίς μεσάζοντες στο Μαρούσι

για παραγγελίες συμπληρώστε τη φόρμα

the caravan project, Ιστορίες για το καλοκαίρι...

«Όποια και αν είναι η ερώτηση, η απάντηση είναι πάντα ο άνθρωπος» Αντρέ Μπρετόν 

Δύο χρόνια τώρα ταξιδεύουμε την Eλλάδα με ένα αυτοκινούμενο αναζητώντας και καταγράφοντας ιστορίες, ανθρώπους καθημερινούς που συνεχίζουν να αντιστέκονται δημιουργικά και να ονειρεύονται, διάγωντας αθόρυβα τη δική τους προσωπική επανάσταση. Στην συνέχεια επικοινωνούμε τις ιστορίες αυτών των ανθρώπων σε πόλεις, πλατείες και χωριά, πανεπιστήμια, σχολεία, φυλακές και αλλού εγκαινιάζοντας  ένα δημιουργικό διάλογο με το κοινό, άρωντας τους διαχώρισμους και φέρνοντας τους ανθρώπους κοντά, γύρω από το  νόημα και τη δυναμική αυτών των ιστοριών. Σε μια εποχή που βαλλόμαστε από παντού, η μετάδωση προσωπικών ιστοριών είναι μια επαναστατική πρακτική που ενισχύει τους αρμούς μεταξύ μας και πραγματώνει τη βαθειά μας ανάγκη για σύνδεση και συμμετοχή.  Σταθήκατε δίπλα μας σε αυτό το ταξίδι και μας δείχνατε κάθε φορά το δρόμο, ευχόμαστε οι άνθρωποι αυτοί να κάνουν το ίδιο για εσάς. Καλό καλοκαίρι.

ΥΓ. Το caravan project δεν είναι μια συγκεκριμένη δράση με ημερομηνία λήξης, αλλά ένα διαρκές πείραμα που συμβαίνει κάθε ώρα, μεταμορφώνεται κάθε στιγμή λόγω της όσμωσης του με τους ανθρώπους, τις καταστάσεις και τους τόπους. Έχουμε ανάγκη για άλλη μια φορά τις προτάσεις σας, τις συμβουλές σας, τη συμμετοχή σας για το ταξίδι που συνεχίζεται. 

http://www.anotherworldishere.com/features/η-στέγη/

http://www.anotherworldishere.com/features/koινωνικό-ωδείο/

http://www.anotherworldishere.com/features/ο-καραβομαραγκός-παπόριας-movie/

http://www.anotherworldishere.com/features/σαμπιχά/ 

http://www.anotherworldishere.com/features/ο-τυφλός-ψαράς-της-λαγκάδας-movie/ 

http://www.anotherworldishere.com/features/σκούρος-χρυσός/

http://www.anotherworldishere.com/features/α-καείς-ζωντανός-αλλά-α-πεθάνεις-άνθρω/

http://www.anotherworldishere.com/features/φρεντ/

Kατερίνα Πετράκου, Oι "ομιλούσες κεφαλές" και η αξία του μεγεθυντικού φακού

ΜΕ Ο,ΤΙ ΕΧΕΙ…

Αν οι αρχαίοι μελωδοί κατοχύρωναν τα τραγούδια τους , μάλλον ο Όμηρος δεν θα είχε και πολλά να μας πει,  κι έτσι ίσως θα είχαμε χάσει την Ιλιάδα και την Οδύσσεια μέσα στους σκοτεινούς διαδρόμους της πνευματικής ιδιοκτησίας.

Αν οι λαϊκοί οργανοπαίχτες και τραγουδιστές έπαιζαν κι έλεγαν μόνο τα τραγούδια που είχαν φτιάξει οι ίδιοι κι έπρεπε να παίρνουν άδεια για να πουν των άλλων, παλιότερων ή συγχρόνων τους, μάλλον δεν θα είχαμε και πολύ πλούσια μουσική παράδοση, θα έμενε κρυμμένη ή ξεχασμένη στα δεσμά του σύντομου βίου του ενός ανθρώπου.

Μού φαίνεται πως η πνευματική ιδιοκτησία είναι η πιο άδικη και παράλογη μορφή ιδιοκτησίας. Γιατί μετατρέπει την επίδραση του έργου στους  άλλους σε κλοπή.  Γιατί η δημοσίευση ενός έργου το απελευθερώνει να ζήσει τη δική του ζωή, να επηρεάσει, να σχετιστεί, να συμπληρωθεί, να ενωθεί με όποιον θέλει. Όπως μεγαλώνεις ένα παιδί και το αφήνεις να πάρει το δικό του δρόμο. Δεν κάθεσαι πάνω του ελέγχοντας την κάθε του κίνηση και αλληλεπίδραση.

Έχουμε ξεχάσει τι είναι η ζωή. Ίσως γι’ αυτό δεν ξέρουμε τι είναι αυτό που ζούμε. Μόνοι, απελπισμένοι, σπαγκοραμμένοι, ανασφαλείς χτίσαμε αυτόν τον κόσμο που μας προσέφερε διαφόρων ειδών εξασφαλίσεις τάχα. Και τώρα που ήρθησαν; Τώρα, μετέωροι και πτωχοί,  πλέουμε στον ωκεανό του «στρες» και παρακαλάμε να γινόταν να γυρίζαμε πίσω στην εποχή του ύπνου και της υποτιθέμενης εξασφάλισης.

Έχουμε ξεχάσει τι είναι η ζωή. Αναγορεύσαμε κάθε όψη της σε δικαίωμα, κάθε ανάγκη της σε συνδικαλισμό, κάθε δώρο της σε ιδιοκτησία. Όμως οι εγωιστές κυβερνώνται ευκολότερα: αρκεί ο κυβερνών να τους υποσχεθεί ότι αυτοί, ειδικά αυτοί, θα εξαιρεθούν του γενικού κανόνα, όλων των γενικών κανόνων. Οι τρομαγμένοι εγωιστές ακόμα ευκολότερα. Συναινούν σε όλα, μεριμνώντας να σώσουν ό,τι να’ ναι, και το ελάχιστο ακόμα.

Έχουμε ξεχάσει τι είναι η ζωή. Είμαστε διαρκώς θυμωμένοι. Θυμώνουμε με τους πολιτικούς, με τους δεξιούς, με τους ακροδεξιούς, με τους αριστερούς, με όλους τους άλλους θυμωμένους επίσης. Να κάτι που μας ενώνει όλους: ο θυμός. Ο θυμός και η ουρά του: έχουμε πάψει εντελώς να ακούμε. Κουφοί και θυμωμένοι. Αν μια μέρα κλείσω τον ήχο στην τηλεόραση οι «ομιλούσες κεφαλές» μοιάζουν πολύ μεταξύ τους. Έχουν το ίδιο θυμωμένο καταγγελτικό ύφος και μιλάνε ακατάπαυστα, όλοι μαζί, κουφοί και θυμωμένοι.

Έχουμε ξεχάσει τι είναι η ζωή. Όλοι; Όχι όλοι. Αν βάλεις ένα μεγεθυντικό φακό πάνω στο χάρτη, όπως στους παλιούς Αστερίξ, θα δεις το μικρό Μπαμπαόρουμ της σύγχρονης Ελλάδας να συνεχίζει γενναιόδωρα να ανταλλάσει την αγάπη του χαμογελαστό, χτίζοντας τις σχέσεις του με τους άλλους,  χωρίς πολλές ιδιοκτησίες, υποσχέσεις και παροχές. Με ό,τι έχει. Όπως-όπως. Αλλά κυρίως να μοιράζεται αυτό που είναι αληθινό και δεν είναι ιδιοκτησία κανενός: την ίδια τη ζωή.

Αν δεν έχεις μεγεθυντικό φακό, αν δεν έχεις ούτε χάρτη, δεν πειράζει. Μπορείς να το δεις και χωρίς αυτά. Αν και πάλι δεν το βλέπεις, μάλλον σε τυφλώνει ο θυμός.

Κατερίνα Πετράκου

Αλληλέγγυοι Δρόμοι: δεύτερη δράση στο Μαρούσι στις 9/6 με αγορά προϊόντων χωρίς μεσάζοντες

Oι Αλληλέγγυοι Δρόμοι είναι μια νέα κίνηση πολιτών με στόχο την αφύπνιση και την ενεργοποίηση της τοπικής κοινωνίας του Αμαρουσίου. Aίτημα  η Αλληλεγγύη:  ισοτιμία και  συνεργασία μεταξύ των πολιτών.

Οι Α.Δ. διοργανώνουν αυτή την Κυριακή τη δεύτερη κατά σειρά δράση τους με αγορά χωρίς μεσάζοντες εν μέσω ενός τοπίου θολού και εχθρικού  (από την πλευρά του Δήμου) - φαίνεται σαν η  Δημοτική Αρχή να θέλει να μονοπωλήσει την Αλληλεγγύη, (δεδομένου ότι και ο Δήμος Αμαρουσίου οργανώνει κι αυτός Αγορά τροφίμων χωρίς μεσάζοντες). 

Το σίγουρο είναι ότι η Αλληλεγγύη δεν είναι ιδιοκτησία κάποιου Δήμου κι ότι το αίτημα για αυτο-οργάνωση σε μικρές κοινότητες είναι η μόνη λύση να αντιμετωπίσουμε τη Νέα Δεσποτεία που μας επιβάλλεται. Ευχής έργο θα ήταν η Δημοτική Αρχή   να δρα έτσι ώστε να κινητοποιεί, να αφυπνίζει και να προσκαλεί τα μέλη της κοινότητας σε μια τέτοια ενεργητική κοινοτική ζωή. 

Και χωρίς τις ευλογίες του Δήμου, παρ' όλα αυτά οι Α.Δ. προχωρουν στη δεύτερη δράση τους. 

Ιδού το δελτίο τύπου: 

 

Μαρούσι -6/6/2013

Δελτίο Τύπου

Από την εμφάνιση της κίνησής μας στο Μαρούσι με την οργάνωση της πρώτης διανομής τροφίμων απευθείας από παραγωγούς, δεχτήκαμε την άμεση επίθεση των “αρχόντων” της πόλης μας. Η αρχή έγινε με την κωλυσιεργία του δήμου να απαντήσει στο αίτημά μας για χρήση δημοτικού χώρου για τη διανομή, την απαγόρευση της τελευταίας στιγμής και το εξώδικο σε μέλος της κίνησής μας.

Συνεχίσαμε στη διανομή και δικαιωθήκαμε. Εκατοντάδες συμπολίτες μας προμηθεύτηκαν ποιοτικά προϊόντα στην τιμή των παραγωγών, οι παραγωγοί διέθεσαν τόνους προϊόντων και παράλληλα μια ποσότητα τροφίμων που αφιλοκερδώς μας πρόσφεραν οι παραγωγοί διατέθηκαν σε οικογένειες που μαστίζονται από την κρίση.

Η αντίδραση της πλειοψηφίας των δημοτικών παρατάξεων, η συμπαράσταση δεκάδων κινημάτων Αλληλεγγύης από όλη τη χώρα, η δημόσια παρουσία μας και η κάλυψή της από τα τοπικά ΜΜΕ αλλά κυρίως η αποφασιστικότητα των συμπολιτών μας να στηρίξουν τη δράση μας οδήγησε στην επιτυχία της πρώτης διανομής και στην υποχρέωση να υπάρχει συνέχεια.

Ορίσαμε έτσι ως ημερομηνία διανομής την Κυριακή 9 Ιουνίου σε κεντρικό πάρκινγκ της πόλης μας κατόπιν συμφωνίας με τον ιδιοκτήτη, εκδώσαμε ανακοινώσεις και δελτία παραγγελιών κι έκτοτε δουλεύουμε συνεχώς για την επιτυχία και της δεύτερης διανομής. Η επιλογή ιδιωτικού χώρου ήταν αποτέλεσμα νέας κωλυσιεργίας του δήμου να απαντήσει σε αίτημά μας για χρήση δημοτικού χώρου.

Όμως την Παρασκευή 31 Μαΐου μας ειδοποίησε ο ιδιοκτήτης του πάρκινγκ ότι δέχτηκε πιέσεις από “μεγαλοπαράγοντα” του εμπορικού συλλόγου και δεν μπορεί να μας διαθέσει το χώρο. Η επίθεση συνεχίζεται με νέα μέσα.

Στην συνέλευση της κίνησής μας που πραγματοποιήθηκε την ίδια ημέρα αποφασίσαμε ομόφωνα οτι:

-        Προχωράμε στην πραγματοποίηση της δράσης μας την Κυριακή 9 Ιουνίου.

-        Νέος τόπος διανομής είναι το πάρκινγκ του ΟΑΚΑ επί της Αμαρυσίας Αρτέμιδος (όπως στην 1η διανομή)

-        Συμμετέχουμε στο “Χωριό Αλληλεγγύης” που πραγματοποιείται στο ΟΑΚΑ τις 7 και  8 Ιουνίου στα πλαίσια της συνάντησης των Ευρωπαϊκών Κινημάτων “Alter Summit”. Καλούμε τους συμπολίτες μας να συναντηθούμε στο περίπτερό μας για γνωριμία, ανταλλαγή απόψεων και ιδεών.

Οι ύπουλες επιθέσεις που δεχόμαστε θα απαντώνται δημόσια και με έργα. Γιατί για εμάς, 

Αλληλεγγύη δεν είναι η φιλανθρωπία των ισχυρών αλλά οι ισότιμες σχέσεις και η συνεργασία μεταξύ των πολιτών.

Κίνηση Πολιτών “Αλληλέγγυοι Δρόμοι”

 

για περισσότερα: http://alldromoi.blogspot.gr/2013/06/blog-post.html

μια γυναίκα που αντιστέκεται

Τουρκία, Κων/πολη, φωτογραφία από τη διαδήλωση εναντίον της τουρκικής κυβέρνησης, 31/5/1.
Την έκλεψα από το Φύλο Συκής.
Άντε, καλό μήνα, ας έχουμε κι εμείς τέτοιες αντιστάσεις!

συνέντευξη της Ναόμι Κλάιν

Iyeoka Okoawo

...και να μην καταλαβαίνεις, τι λέει, η κίνηση, η απίστευτη αίσθηση του ρυθμού, το ταλέντο,  η απλότητα, η ομορφιά της,  η προσωπικότητα,  σε συναρπάζουν...
περισσότερα φια την  Iyeoka δείτε εδώ

Jan Lisiecki: το νεαρό καμάρι της Πολωνίας

ευχαραστώ τη Ντάνα που μου τον έμαθε!

δείτε περισσότερα ΕΔΩ κι ΕΔΩ

Τα νέα πειράματα του Σουγκάτα Μίτρα για την αυτοδιδασκαλία

Η Αθήνα σε ανθρωπιστική κρίση: έκθεση φωτογραφίας του Βασίλη Μαθιουδάκη

Η Αθήνα στους δρόμους της κρίσης
Παρασκευή 19 Μαρτίου και ώρα 19:30
στο πολιτιστικό κέντρο δήμου Αθηναίων “Μελίνα”
Ηρακλειδών 66 κ Θεσσαλονίκης, Θησείο-στάση μετρό Κεραμεικός
Διάρκεια έκθεσης 19-31 Μαρτίου 2013
Καθημερινά 10:00-20:00
Κυριακή 10:00 - 14:00

...συνάντηση με τον αξιοσημείωτο κύριο Γκουρτζίεφ...

Ένα εξαιρετικό άκουσμα για αυτή τη μελαγχολική βροχερή Πέμπτη. Σύνθεση του Γκουρτζίεφ...


Εδώ μια εξ ίσου ενδιαφέρουσα μουσική προσφορά:  Τσαμπρόπουλος- Λέχνερ

Η σκηνή του χορού από την εξαίσια ταινία του Πήτερ Μπρουκ που με είχε συνταράξει στα πρώτα μου νιάτα, βασισμένη στο ομότιτλο βιβλίο για τον Γκουρτζίεφ. Τότε που για πρώτη φορά η διαφαινόμενη λεπτή ισορροπία  ανάμεσα στο πεπρωμένο και την ανθρώπινη ελευθερία με είχε θέλξει τόσο πολύ, ώστε να ποθήσω διακαώς την επίτευξη αυτής της ακροβασίας. Εδώ η σκηνή του χορού, βασισμένη στις "κινήσεις" που άφησε παρακαταθήκη ο Γκουρτζίεφ, αυτή το φωτερό, αναρχικό πνεύμα. 

Εδώ

Η Amy Purdy στο TED

...μια ιστορία για την υπέρβαση των ορίων,
διά στόματος της νεαρής πρωταθλήτριας του snow board Amy Purdy η οποία έχασε και τα δύο πόδια της από  βακτηριακή μηνιγγίτιδα...

Άγγελος Πατσιάς: γκρεμίζοντας τους τοίχους ανάμεσα στο σχολείο και την κοινωνία

ΤΕD:
Angelos Patsias - Breaking the walls between school and society

συνέντευξη μ' έναν αληθινό δάσκαλο στο Φουρφουρά Ρεθύμνου

Άγγελος Πατσιάς:

«Αν τα παιδιά δε χαίρονται στο σχολείο έχουμε αποτύχει» 

Ο 27χρονος Άγγελος Πατσιάς είναι δάσκαλος από τη Δράµα. Πριν δύο χρόνια του ήρθε µετάθεση σε ένα τετραθέσιο δηµοτικό σχολείο κάπου στο ορεινό Ρέθυµνο, τον Φουρφουρά. Άρχισε να το ψάχνει στους χάρτες. Αντί όµως να γκρινιάζει για τη «δυσµενή», πήγε και δηµιούργησε εκεί το «σχολείο της φύσης και των χρωµάτων». Τέτοιο όνοµα σχολείου είχα να συναντήσω από τα ζαπατίστικα χωριά του Μεξικού στην Τσιάπας!  Στο τέλος της οµιλίας του στο TEDxThessaloniki καταχειροκροτήθηκε από ένα κατάµεστο και όρθιο Ολύµπιον. Τα σχόλια στο hashtag του twitterTEDxThess διθυραµβικά. Ίσως γιατί ήταν ένα από τα καλύτερα παραδείγµατα «του θάρρους για δηµιουργία».

 Άγγελε ποιά είναι τα διαφορετικά πράγµατα που κάνατε εκτός αναλυτικού προγράµµατος στο «σχολείο της φύσης και των χρωµάτων», στο δηµοτικό σχολείο του Φουρφουρά;
 Ένα είναι η εκπαιδευτική τηλεόραση, ο Φουρφουράς TV. Τα παιδιά παίρνουν το ρόλο του ρεπόρτερ, κάνουν τις δικές τους εκποµπές και µέσα από αυτές διδάσκονται και διδάσκουν δύσκολες έννοιες (π.χ. φυσικής).  Είναι ένα µέσο για να επικοινωνούν µε τα υπόλοιπα παιδιά του Ρεθύµνου, της Ελλάδας, της Ευρώπης. Είναι ένας τρόπος να ακουστεί η φωνή τους, να φύγει από τα αποµονωµένα σύνορα του χωρίου. Επίσης τα µαθήµατα επιλογής. Τα παιδιά διδάσκονταν θέατρο, φωτογραφία, ροµποτική, από εµάς βάση των γνώσεων και των ενδιαφερόντων µας. Επιπλέον, αλλάξαµε τη µορφή των τάξεων. Θέλαµε να διαµορφώσουµε τις τάξεις σαν παιδικό δωµάτιο µε καναπέδες, χαλιά και πολύχρωµους τοίχους. Σηµαντικοί είναι και οι βοτανόκηποι, τα περιβόλια για κάθε τάξη, τα θερµοκήπια. Στόχος µας να πετύχουµε µια σχετική αυτοδιαχείριση µε αυτά τα προϊόντα, για να µπορέσουµε να ταΐζουµε εµείς τους µαθητές µας, να µην έχουµε τα προβλήµατα της κρίσης. Ίσως να πουλήσουµε και κάποια προϊόντα για να βγάλουµε τα έξοδα του σχολείου, να µην έχουµε ανάγκη κάποια κονδύλια. Επίσης ξεκινήσαµε συνεργασία µε τα κέντρα περιβαλλοντικής εκπαίδευσης του νοµού. Κατασκηνώνουµε έξω, κάνουµε το µάθηµα βιωµατικά στη φύση και αυτό µας αρέσει. Τέλος φτιάξαµε ένα δίκτυο µε άλλα ορεινά σχολεία της Κρήτης, το σχολικό δίκτυο των Ορέων. Με έψιλον, έτσι; (γέλια). Μακάρι αυτό να γενικευτεί σε όλη την Ελλάδα. Θέλουµε τα παιδιά από µικρά να συνεργαστούν, να φτιάξουν έναν σχολικό συνεταιρισµό, να ανταλλάξουν απόψεις, κυρίως να αποκτήσουν ένα κοινό κώδικα, γιατί τα χωριά της Κρήτης έχουν κλειστά όρια. Οι µπαµπάδες και οι παππούδες τους δεν είχαν φροντίσει να συνεργαστούν σε κάποια πράγµατα.  

 Είσαι πράκτορας του Tide; (γέλια) Γιατί πρέπει να παίζει πολύ πλύσιµο µετά το σχολείο….
 Χαχα! Πραγµατικά ισχύει αυτό! Είµαστε στη φύση. Λασπωνόµαστε. Αν µπορούσαµε να µετακοµίσουµε εντελώς το σχολείο και να το κάναµε cabrio, θα το κάναµε. Ένα διάστηµα οι γονείς πρέπει να µας είχαν καταραστεί (σ.σ. και συνεχίζουν τα γέλια). Στην πραγµατικότητα  οι γονείς εκτιµούν αυτό που κάνουµε και κάνουν τα… στραβά µάτια. Το σίγουρο είναι ότι καθιερώσαµε την δεύτερη αλλαξιά στο σχολειό.

Τα παιδιά µαθαίνουν στο σχολείο σας βασικές αρχές αυτοοργάνωσης. Αυτό είναι ένα µελλοντικό µοντέλο βιώσιµης κοινωνίας;
 Μακάρι µέσα από την κρίση να αναδιοργανωθεί όλος ο ιστός. Δεν χρειάζεται να κάνεις τραγικά πράγµα, παρά να δεις τοπικά κάποια ζητήµατα, κάποια µικρά λάθη που είχαν οι τωρινές κοινωνίες και να προσπαθήσεις να τα διορθώσει από τη βάση τους. Αυτό είναι η καλύτερη λύση για  έξοδο από την κρίση. Εµείς προσπαθούµε να µάθουµε στα παιδιά να στηρίζονται στις δυνάµεις τους, να µην είναι ανταγωνιστικά µε κανέναν. 

Οι δηµόσιοι λειτουργοί όπως οι δάσκαλοι έχουν δεχθεί αρκετή κριτική τα τελευταία χρόνια. Τι σκέφτεσαι για αυτό;
 Θεωρώ ότι το επάγγελµα του δασκάλου έχει δεχθεί πολλά πλήγµατα και  αρκετή κακή κριτική. Σίγουρα σε κάθε επάγγελµα υπάρχουν άνθρωποι που δεν λειτουργούν σωστά. Πιστεύω ότι οι δάσκαλοι πλέον λειτουργούν ως εθελοντές αν κρίνουµε από το µισθό και τις συνθήκες εργασίας τους. Δεν µ’ αρέσει που ο εργοδότης µας δε µας εκτιµά και µας το δείχνει. Ευτυχώς υπάρχει εκτίµηση από τις κοινωνίες που εργαζόµαστε.
 Ένας δάσκαλος καλείται να παίξει πολλούς ρόλους κατά τη διάρκεια της ηµέρας: ψυχολόγος, οικογενειακός σύµβουλος, παιδαγωγός, υδραυλικός, µαραγκός. Εµείς το ευχαριστιόµαστε αυτό. Διαφοροποιεί την κάθε µέρα. Καλό  όµως είναι να µην επηρεάζεται η κοινή γνώµη από αυτά που λέγονται για το επάγγελµα γιατί ουσιαστικά µας εµπιστεύονται τα παιδιά τους. Πρέπει να µάς έχουν σε εκτίµηση, γιατί χειριζόµαστε ό,τι πιο εύπλαστο έχει η ελληνική κοινωνία. Δυστυχώς δεν τα καταφέρνουν όλοι καλά µε αυτό. Αλλά προσπαθούµε.

Ποια είναι τα παράπονα σας απ΄ το Υπουργείο Παιδείας;
 Από το Υπουργείο Παιδείας δεν έχουµε πλέον παράπονα, γιατί έχουµε σταµατήσει να περιµένουµε κάτι. Είµαστε µόνοι µας και είµαστε καλά. Με ενοχλεί βέβαια το επίπεδο της διαβίωσης των εκπαιδευτικών, στο οποίο µας έχουν οδηγήσει. Δεν µε απασχολεί όµως το γεγονός ότι µας έχουν αφήσει στην ησυχία µας. Νοµίζω ότι αν µας αφήσουν κι άλλο στην ησυχία µας η εκπαίδευση θα πάει καλύτερα.

Ακούµε εξαγγελίες για το «νέο σχολείο» (υπολογιστές, διαδραστικοί πίνακες, e-books). Υποστηρίζεις σε συνεντεύξεις σου ότι τα περισσότερα από αυτά είναι ανεφάρµοστα.
 Κατά τη γνώµη µου πρέπει να δοθεί έµφαση στον τόπο που βρίσκεται το σχολείο. Δεν είναι όλες οι συνταγές καλές για όλους. Προσπαθούµε να βάλουµε νέες τεχνολογίες στο σχολείο. Δεν είναι κακό αυτό. Ωστόσο πιστεύω ότι έχουµε χάσει το δρόµο. Τι θέλουµε να φτιάξουµε; Παιδιά –πρότυπα  για µια βιοµηχανοποιηµένη κοινωνία, που να µην γνωρίζουν τίποτα άλλο από το να λύνουν πράξεις, που να είναι άδεια από  συναίσθηµα;  Σε ένα επαρχιακό σχολείο µπορούµε να βγάλουµε τα παιδιά µια βόλτα έξω στη φύση. Πρέπει οι µαθητές να είναι και έξω από τις τάξεις, να χορεύουν, να τραγουδούν, να λένε στους γονείς τους ότι χαίρονται που πάνε σχολείο. Όχι γιατί υπάρχει ο διαδραστικός πίνακας και ο υπολογιστής (καλώς να υπάρχει άµα µπορεί οικονοµικά το σχολείο). Αλλά γιατί στο σχολείο απελευθερώνονται, περνάνε καλά. Δεν το έχουµε πετύχει αυτό 100%, αλλά προσπαθούµε.

Έχετε αποτελέσει πρότυπο για άλλα σχολεία;
 Σίγουρα υπάρχει δίαυλος επικοινωνίας µε άλλα σχολεία µετά από µια έκρηξη δηµοσιότητα που καλώς ή κακώς υπήρξε. Έρχονται άλλα σχολεία στο δηµοτικό µας,  αλλά και φοιτητές για να δουν πως λειτουργούµε. Μας αρέσει να είµαστε εξωστρεφείς. Να ξεφύγουµε από τα σύνορα των σχολείων µας. Οι εκδροµές να γίνονται συνεργατικά µε άλλα σχολεία και φορείς. Είναι βαριά κουβέντα να πούµε ότι είµαστε πρότυπο, δεν ξέρω αν το αξίζουµε.

Πώς αποτιµάς την όλη προσπάθεια σας;
 Η προσπάθεια στο Φουρφουρά έχει συµπληρώσει αισίως δύο χρόνια. Δεν είναι ένα έργο ατοµικό, αλλά οµαδικό. Παίζουν ρόλο οι υπόλοιποι συνάδελφοι, που είναι φίλοι, αλλά και οι γονείς στο χωριό. Βήµα βήµα έχουµε καταφέρει τα παιδιά να είναι πιο συνειδητοποιηµένα σε αυτό που θα αντιµετωπίσουν. Πάνω από όλα θέλουµε να τους κάνουµε σωστούς ανθρώπους, πολίτες, συγχωριανούς -  αν αποφασίσουν να µείνουν εκεί. Επιδιώκουµε να τους δώσουµε ορισµένες επιλογές που νόµιζαν ότι δεν είχαν, ευκαιρίες να δουν τι υπάρχει παραπέρα, να τα κοινωνικοποιήσουµε. Δεν µπορώ να µιλήσω τώρα για τα αποτελέσµατα. Θα µπορώ σε δέκα χρόνια, όταν θα µε καλέσει καµιά µαθήτρια µου στο γάµο της! Τότε θα καταλάβω αν όντως κάναµε δουλειά. 

Δείτε την εκπληκτική δουλειά που γίνεται στο “σχολείο της φύσης και των χρωµάτων” στο site που έχουν φτιάξει οι µαθητές του  http://fourfourasweb.wordpress.com/

την έκλεψα από το υποβρύχιο